گرفتن یک نمره پایین ممکن است فقط یک اتفاق در کارنامه به نظر برسد، اما برای بعضی دانشآموزان بهتدریج به یک باور تبدیل میشود: «من در این درس خوب نیستم» یا «هرچقدر تلاش کنم، باز هم موفق نمیشوم.» این باورها میتوانند باعث شوند دانشآموز از تلاش بیشتر فاصله بگیرد، از امتحان بعدی مضطرب شود یا حتی قبل از شروع مطالعه تصور کند که موفق نخواهد شد. در چنین شرایطی، هدف این نیست که صرفاً به دانشآموز بگوییم «تو میتونی!»؛ بلکه باید کمک کنیم دوباره تجربه تلاش، پیشرفت و موفقیت را تجربه کند. اعتمادبهنفس تحصیلی زمانی پایدارتر میشود که دانشآموز بتواند پیشرفت خودش را در عمل ببیند.
نمره ضعیف دقیقاً چه چیزی را نشان میدهد؟
یک نمره پایین فقط عملکرد دانشآموز را در یک آزمون یا یک بازه زمانی مشخص نشان میدهد. این نمره لزوماً نمیگوید دانشآموز توانایی یادگیری ندارد. ممکن است علت نمره پایین یکی از این موارد باشد: مطالعه ناکافی روش مطالعه نامناسب مرور نکردن مطالب بیدقتی در پاسخگویی مدیریت نکردن زمان اضطراب امتحان ضعف در یک یا چند مبحث مشخص ناآشنایی با نوع سؤالها بنابراین اولین قدم این است که به جای برچسب زدن به دانشآموز، دلیل نتیجه ضعیف را پیدا کنیم.
چطور اعتمادبهنفس تحصیلی را دوباره بسازیم؟
- ۱. نمره را از هویت دانشآموز جدا کنید
- ۲. دلیل نمره پایین را پیدا کنید
- ۳. هدفهای کوچک تعیین کنید
- ۴. موفقیتهای کوچک را جدی بگیرید
- ۵. تلاش را تحسین کنید، نه فقط نتیجه را
- ۶. مقایسه با دیگران را کنار بگذارید
- ۷. اجازه دهید اشتباه کند
- ۸. یک برنامه ساده و قابل اجرا داشته باشید
نکته مهم
اعتمادبهنفس تحصیلی با تعریف و تشویقِ صرف ساخته نمیشود؛ با تجربههای واقعیِ پیشرفت ساخته میشود.
پس اگر دانشآموز بعد از چند نمره ضعیف اعتمادبهنفسش را از دست داده است، بهتر است به جای فشار برای گرفتن یک نمره عالی، فرصتهایی برای تجربه پیشرفتهای کوچک و واقعی برای او ایجاد کنیم.
یک تمرین ساده برای دانشآموز
در پایان هر هفته از او بخواهید به سه سؤال پاسخ دهد: این هفته چه چیزی را بهتر یاد گرفتم؟ کدام اشتباه را توانستم اصلاح کنم؟ هفته آینده روی چه چیزی تمرکز میکنم؟ این تمرین کمک میکند توجه دانشآموز فقط روی نمره نباشد و روند پیشرفت خودش را هم ببیند.
نقش والدین چیست؟
والدین میتوانند با ایجاد فضای آرام و حمایتی، نقش مهمی در بازگشت اعتمادبهنفس تحصیلی داشته باشند. بهتر است: نتیجه را بدون سرزنش بررسی کنند. درباره علت اشتباهها سؤال بپرسند. پیشرفتهای کوچک را ببینند. از مقایسه کردن پرهیز کنند. برای رسیدن به هدفهای واقعبینانه همراه دانشآموز باشند. به او فرصت دهند بخشی از مسئولیت یادگیری را خودش بر عهده بگیرد. گاهی مهمترین جملهای که دانشآموز نیاز دارد بشنود این نیست که «حتماً این بار موفق میشوی»، بلکه این است:
چند نمره ضعیف نباید به یک برچسب دائمی برای دانشآموز تبدیل شود. یک نتیجه ضعیف میتواند فرصتی باشد برای اینکه دانشآموز روش مطالعه، میزان آمادگی و اشتباهات خود را بهتر بشناسد.
برای بازگشت اعتمادبهنفس، بهتر است به جای تمرکز بیش از حد بر نمره، مسیر پیشرفت را قابل مشاهده کنیم؛ از هدفهای کوچک شروع کنیم، علت اشتباهها را پیدا کنیم و تلاشهای مؤثر دانشآموز را ببینیم.
اعتمادبهنفس زمانی برمیگردد که دانشآموز دوباره تجربه کند: «میتوانم تلاش کنم، بهتر شوم و نتیجه تلاش خودم را ببینم.»
سوالات متداول
۱. آیا چند نمره ضعیف میتواند اعتمادبهنفس تحصیلی دانشآموز را کاهش دهد؟
بله. اگر دانشآموز نمرههای پایین را نشانه ناتوانی خودش بداند، ممکن است اعتمادبهنفسش کاهش پیدا کند. بهتر است علت نتیجه ضعیف بررسی شود و روی پیشرفتهای قابلدستیابی تمرکز کنیم
۲. والدین بعد از گرفتن نمره پایین چه واکنشی نشان دهند؟
بهتر است به جای سرزنش یا مقایسه، ابتدا درباره علت نتیجه ضعیف صحبت کنند و سپس برای اصلاح یک یا دو مشکل مشخص برنامهریزی کنند.
۳. چگونه بعد از یک نمره بد دوباره انگیزه درس خواندن پیدا کنیم؟
با هدفهای کوچک و قابل اجرا شروع کنید. مثلاً به جای تمرکز روی گرفتن یک نمره خاص، یک مبحث مشخص را برای یادگیری انتخاب کنید و پیشرفت را بررسی کنید.
۴. آیا تشویق کردن میتواند اعتمادبهنفس تحصیلی را افزایش دهد؟
تشویق زمانی مؤثرتر است که مشخص و مرتبط با تلاش یا پیشرفت واقعی باشد؛ مثلاً اشاره به بهتر شدن روش حل مسئله یا کاهش اشتباهات.
۵. چگونه بفهمیم مشکل دانشآموز از روش مطالعه است یا ضعف درسی؟
با بررسی اشتباهات، میزان تسلط بر مطالب، نحوه مطالعه و عملکرد دانشآموز در تمرینها میتوان تصویر دقیقتری از مشکل به دست آورد.
- اعتماد به نفس
- اعتماد به نفس تحصیلی
- تحصیل
- دانش اموز
- موفقیت ت حصیلی
- انگیزه
- درس خواندن
- روش مطالعه
- کودک
- ابتدایی
نظرات(۰)
هنوز نظری تایید نشده است. اولین نفر باشید.