.png&w=3840&q=75)
تابستان قرار است فرصتی برای استراحت، تفریح و در عین حال آماده شدن برای سال تحصیلی جدید باشد؛ اما گاهی برنامهای که در ابتدای تابستان برای خودمان نوشتهایم، آنطور که انتظار داشتیم پیش نمیرود. ممکن است چند هفته از تابستان گذشته باشد و هنوز بخشی از درسها مطالعه نشده باشند، تستها عقب افتاده باشند یا حتی برنامه مطالعاتی کاملاً کنار گذاشته شده باشد. در چنین شرایطی، اولین کار نگرانی و مقایسه کردن خودتان با دیگران نیست. مهم این است که وضعیت فعلی را بپذیرید و از همین نقطه یک برنامه جدید و قابل اجرا بسازید
آیا اگر در تابستان عقب افتاده باشیم، دیر شده است؟
معمولاً نه. عقب افتادن از یک برنامه تابستانی به این معنی نیست که کل سال تحصیلی را از دست دادهاید. مهم این است که بدانید چقدر عقب افتادهاید و کدام مطالب اهمیت بیشتری دارند. یکی از اشتباهات رایج این است که دانشآموز برای جبران چند هفته عقبماندگی، برنامهای بسیار سنگین مینویسد و بعد از چند روز دوباره از آن عقب میافتد. راه درست، جبران تدریجی و اولویتبندی است
اگر در تابستان عقب افتادیم، چطور جبران کنیم؟
۱. اول برنامه قبلی را کنار بگذارید
اگر برنامهای که برای ابتدای تابستان نوشتهاید دیگر با زمان باقیمانده هماهنگ نیست، تلاش نکنید همان برنامه را با فشار بیشتر اجرا کنید. برنامه جدید باید بر اساس زمان باقیمانده و وضعیت فعلی شما نوشته شود. مثلاً اگر قرار بوده در شش هفته ۱۰ مبحث را بخوانید اما اکنون فقط دو هفته باقی مانده است، منطقی نیست همان ۱۰ مبحث را در دو هفته فشرده کنید.
۲. میزان عقبماندگی را دقیق مشخص کنید
یک فهرست از مطالبی که قرار بود مطالعه شوند تهیه کنید. سپس آنها را به سه دسته تقسیم کنید: دسته اول: مباحث ضروری مطالب مهمی که پایه مباحث بعدی هستند یا در آنها ضعف بیشتری دارید. دسته دوم: مباحث مهم اما قابل انتقال مطالبی که اهمیت دارند اما میتوان بخشی از آنها را به برنامه ماههای بعد منتقل کرد. دسته سوم: مباحث کماولویت مطالبی که در شرایط فعلی ضرورت کمتری دارند. همه عقبماندگیها ارزش یکسانی ندارند.
۳. به جای جبران کامل، جبران هدفمند داشته باشید
هدف شما نباید این باشد که «همه چیز را تمام کنم». بهتر است هدف را اینگونه تعریف کنید: «مهمترین مطالب عقبافتاده را تا حد قابل قبول جمع میکنم و همزمان خودم را برای شروع سال تحصیلی آماده میکنم.» این روش باعث میشود فشار روانی کمتری داشته باشید و برنامه قابل اجرا باقی بماند.
۴. ساعت مطالعه را ناگهانی افزایش ندهید
اگر مدتی مطالعه کمی داشتهاید، افزایش ناگهانی ساعت مطالعه معمولاً روش مناسبی برای جبران نیست. ممکن است چند روز بتوانید برنامه سنگین را اجرا کنید، اما بعد از آن خسته شوید و دوباره برنامه کنار گذاشته شود. بهتر است زمان مطالعه را متناسب با شرایط خودتان تنظیم کنید و روی استمرار تمرکز داشته باشید.
۵. مطالعه و تست را با هم پیش ببرید
اگر فقط برای جبران عقبماندگی شروع به مطالعه کنید و تمام تستها را به آینده موکول کنید، ممکن است دوباره حجم زیادی از کار برایتان جمع شود. بعد از یادگیری هر مبحث، تعدادی سؤال و تست متناسب با سطح خود حل کنید. این کار کمک میکند هم میزان یادگیری خود را بسنجید و هم نقاط ضعف را سریعتر پیدا کنید.
۶. مرور را حذف نکنید
یکی از اشتباهات رایج در زمان عقبافتادگی این است که دانشآموز تمام زمان خود را صرف مطالب جدید میکند و مرور را کنار میگذارد. اما اگر مطالبی که خواندهاید مرور نشوند، ممکن است دوباره نیاز به مطالعه کامل آنها پیدا کنید. حتی مرورهای کوتاه را در برنامه نگه دارید.
۷. از زمان باقیمانده تابستان استفاده کنید
اگر هنوز بخشی از تابستان باقی مانده، از همان زمان استفاده کنید؛ حتی اگر احساس میکنید «خیلی دیر شده است». یک برنامه ساده برای روزهای باقیمانده بنویسید و از انجام کارهای کوچک شروع کنید. شروع ناقص بهتر از منتظر ماندن برای یک شروع ایدهآل است.
۸. خواب و استراحت را فدای جبران نکنید
برای جبران عقبافتادگی نباید خواب و استراحت را حذف کنید. کمبود خواب میتواند روی تمرکز و کیفیت مطالعه اثر بگذارد و باعث شود زمان بیشتری برای یادگیری یک مطلب صرف کنید. برنامهای بنویسید که در آن زمان کافی برای خواب، استراحت و فعالیتهای روزمره وجود داشته باشد.
۹. خودتان را با دوستانتان مقایسه نکنید
ممکن است یکی از دوستانتان بیشتر از شما مطالعه کرده باشد یا بخش بیشتری از کتابها را تمام کرده باشد. این مقایسه کمکی به جبران عقبماندگی نمیکند. سؤال مهم این نیست که: «دوستم چقدر جلوتر است؟» بلکه این است: «من از امروز چه کاری میتوانم انجام دهم؟»
۱۰. اگر برنامه قبلی جواب نداده، روش خود را بررسی کنید
اگر چند بار برنامه نوشتهاید و هر بار عقب افتادهاید، شاید مشکل فقط کمبود زمان نباشد. بررسی کنید: آیا برنامه بیش از حد سنگین بوده؟ زمانهای مطالعه واقعبینانه بودهاند؟ حواسپرتی زیادی داشتهاید؟ زمان استراحت کافی بوده؟ هدفها خیلی کلی بودهاند؟ آیا برنامه را بر اساس توانایی واقعی خود نوشتهاید؟ گاهی برای جبران عقبافتادگی باید روش برنامهریزی را اصلاح کرد، نه فقط ساعت مطالعه را بیشتر کرد.
یک روش ساده برای جبران عقبافتادگی
میتوانید برنامه خود را در سه بخش تنظیم کنید: بخش اول: جبران هر روز زمان مشخصی را به یک یا چند مبحث عقبافتاده اختصاص دهید. بخش دوم: پیشروی اگر مدرسه یا برنامه آموزشی شما در حال پیشروی است، از مباحث جدید نیز غافل نشوید. بخش سوم: مرور بخشی از زمان را برای مرور مطالبی که قبلاً مطالعه کردهاید قرار دهید. به این ترتیب، برنامه شما فقط به جبران گذشته محدود نمیشود و از مسیر جدید نیز عقب نمیمانید.
نمونه برنامه روزانه برای جبران عقبماندگی
این نمونه صرفاً یک الگوست و باید متناسب با شرایط هر دانشآموز تغییر کند: بازه اول: مطالعه مبحث عقبافتاده بازه دوم: تمرین و تست همان مبحث بازه سوم: مطالعه یک مبحث جدید بازه چهارم: مرور مطالب قبلی بازه پنجم: بررسی اشتباهات و برنامهریزی روز بعد بین بازههای مطالعه نیز استراحت کافی داشته باشید.
اگر حجم عقبماندگی خیلی زیاد است چه کنیم؟
اگر متوجه شدید حجم مطالب عقبافتاده آنقدر زیاد است که در زمان باقیمانده امکان مطالعه همه آنها وجود ندارد، اولویتبندی را جدی بگیرید. قرار نیست همه مطالب را با یک کیفیت و در یک زمان مطالعه کنید. ابتدا مطالب مهمتر و پایهای را انتخاب کنید و سپس سراغ موارد بعدی بروید. اگر دانشآموز در یک درس پایهای مشکل جدی دارد، بهتر است قبل از رفتن سراغ مباحث دشوارتر، بخشهای ضروری پایه را تقویت کند.
اشتباهات رایج هنگام جبران عقبافتادگی
۱. نوشتن برنامه غیرواقعی برنامهای که از توان شما بیشتر باشد، خیلی زود کنار گذاشته میشود. ۲. حذف کامل تفریح استراحت و تفریح بخشی از برنامه متعادل هستند. ۳. مطالعه تا نیمهشب برای جبران کم کردن خواب برای افزایش ساعت مطالعه معمولاً راهکار مناسبی نیست. ۴. تلاش برای تمام کردن همه مطالب اولویتبندی بهتر از مطالعه پراکنده و سطحی همه مباحث است. ۵. شروع دوباره با انگیزه زیاد و برنامه سنگین انگیزه خوب است، اما برنامه باید قابل ادامه دادن باشد. ۶. بیتوجهی به مطالب جدید در مسیر جبران گذشته، نباید از برنامه درسی جدید کاملاً عقب بمانید. ۷. مقایسه با دانشآموزان دیگر مسیر هر دانشآموز متفاوت است و مقایسه مداوم میتواند تمرکز را از بین ببرد.
برای جبران عقبماندگی تابستان از کجا شروع کنیم؟
اگر نمیدانید از کجا شروع کنید، این چهار مرحله را انجام دهید: ۱. فهرست عقبماندگیها را بنویسید. ۲. مباحث را بر اساس اهمیت اولویتبندی کنید. ۳. یک برنامه هفتگی واقعبینانه تنظیم کنید. ۴. در پایان هر هفته برنامه را بررسی و اصلاح کنید. همین چهار قدم میتواند شروع خوبی برای برگشتن به مسیر باشد.
نکته
عقب افتادن از برنامه به معنی شکست خوردن نیست. گاهی یک برنامه به دلیل استراحت، شرایط خانوادگی، مشکلات درسی یا دلایل مختلف اجرا نمیشود. مهم این است که به جای سرزنش خود، وضعیت را بررسی کنید و برنامهای متناسب با شرایط جدید بسازید.
اگر در تابستان از برنامه عقب افتادهاید، لازم نیست برای جبران همه مطالب به خودتان فشار زیادی وارد کنید. ابتدا میزان عقبماندگی را مشخص کنید، مباحث مهم را اولویتبندی کنید و یک برنامه جدید و قابل اجرا بنویسید. در کنار جبران مطالب گذشته، پیشروی و مرور را نیز در برنامه نگه دارید.
سوالات متداول
۱. اگر بیشتر تابستان را از دست داده باشیم، هنوز میتوانیم جبران کنیم؟
بله. بهتر است به جای تمرکز روی زمان از دسترفته، مباحث مهم را مشخص کنید و از زمان باقیمانده به شکل هدفمند استفاده کنید.
۲. برای جبران عقبافتادگی باید ساعت مطالعه را خیلی زیاد کنیم؟
خیر. افزایش ناگهانی ساعت مطالعه ممکن است باعث خستگی شود. بهتر است زمان مطالعه متناسب با شرایط شما و با تمرکز بر استمرار تنظیم شود.
۳. آیا باید همه مطالب عقبافتاده را بخوانیم؟
نه لزوماً. اولویتبندی اهمیت زیادی دارد. مباحث مهمتر و پایهای را در اولویت قرار دهید.
۴. در زمان جبران، تستزنی را هم انجام دهیم؟
بله. بهتر است پس از یادگیری هر مبحث، تمرین و تست متناسب با آن انجام شود تا میزان تسلط مشخص شود.
۵. اگر چند بار برنامهریزی کردیم اما موفق نشدیم چه کنیم؟
برنامه قبلی را بررسی کنید و ببینید مشکل از حجم زیاد، زمانبندی نامناسب یا عوامل دیگری بوده است. سپس برنامه را سادهتر و واقعبینانهتر تنظیم کنید.
- عقب افتادن
- عقب ماندگی از درس
- برنامه ریزی
- درس
- برنامه درسی
- شروع دوباره
- مطالعه
- تابستان
- درس خواندن از تابستان
- کنکور
نظرات(۰)
هنوز نظری تایید نشده است. اولین نفر باشید.