گاهی پشت میز مطالعه مینشینیم، کتاب را باز میکنیم، اما متوجه میشویم تمرکز نداریم، مطالب را بهخوبی درک نمیکنیم یا مدام یک صفحه را دوباره میخوانیم. در چنین شرایطی، ادامه دادن مطالعه با همان شدت همیشه بهترین تصمیم نیست. خستگی ذهنی میتواند بعد از مطالعه طولانی، انجام چند فعالیت فکری پشت سر هم، کمبود استراحت یا فشار زیاد ایجاد شود. شناخت این وضعیت و تنظیم روش مطالعه میتواند کمک کند زمان خود را بدون فشار غیرضروری مدیریت کنیم.
خستگی ذهنی هنگام مطالعه چه نشانههایی دارد؟
ممکن است خستگی ذهنی را با نشانههایی مانند این موارد متوجه شوید: کاهش محسوس تمرکز خواندن چندباره یک مطلب بدون درک مناسب فراموش کردن مطالبی که چند دقیقه قبل خواندهاید افزایش اشتباهات در حل تمرین احساس بیحوصلگی و نداشتن انگیزه برای ادامه کار سرگردان شدن ذهن هنگام مطالعه دشوار شدن تصمیمگیری درباره اینکه چه چیزی بخوانید البته این نشانهها همیشه به معنی خستگی ذهنی نیستند و ممکن است عوامل دیگری مانند خواب ناکافی یا حواسپرتی نیز در آنها نقش داشته باشند.
هنگام خستگی ذهنی چه کار کنیم؟
۱. اول ببینید واقعاً به استراحت نیاز دارید یا نه
اگر فقط کمی حواسپرت شدهاید، شاید یک تغییر کوتاه در فعالیت کافی باشد. اما اگر احساس میکنید مطالب را اصلاً پردازش نمیکنید، ادامه دادن مطالعه ممکن است بازده کمی داشته باشد. در این شرایط، یک استراحت کوتاه میتواند انتخاب بهتری باشد.
۲. استراحت کوتاه و واقعی داشته باشید
در زمان استراحت، برای چند دقیقه از میز مطالعه فاصله بگیرید. میتوانید: کمی قدم بزنید. آب بنوشید. حرکات کششی ساده انجام دهید. به چشمها و ذهن خود فرصت استراحت بدهید. چند دقیقه در محیطی آرام بنشینید. هدف این است که ذهن از فعالیت درسی فاصله بگیرد
۳. سراغ گوشی نروید!
گاهی قرار است فقط پنج دقیقه استراحت کنیم، اما بررسی پیامها یا شبکههای اجتماعی باعث میشود مدت بیشتری از فضای مطالعه دور بمانیم. اگر میدانید گوشی تمرکزتان را بههم میزند، در زمان استراحت نیز آن را کنار بگذارید.
۴. نوع فعالیت درسی را تغییر دهید
اگر بعد از یک مطالعه طولانی احساس خستگی میکنید، میتوانید به جای متوقف کردن کامل مطالعه، فعالیت خود را تغییر دهید. مثلاً: مطالعه یک مبحث → حل چند تست → مرور نکات → مطالعه یک مبحث جدید تغییر نوع فعالیت میتواند یکنواختی را کمتر کند.
۵. از بازههای مطالعه و استراحت استفاده کنید
روشهایی مانند ۵۰/۱۰ میتوانند برای مدیریت زمان مطالعه مفید باشند. یعنی: ۵۰ دقیقه مطالعه + ۱۰ دقیقه استراحت اگر ۵۰ دقیقه تمرکز برایتان زیاد است، میتوانید بازه کوتاهتری انتخاب کنید. هدف، پیدا کردن الگویی است که با توانایی تمرکز شما هماهنگ باشد.
۶. کار را کوچکتر کنید
وقتی ذهن خسته است، یک هدف بزرگ ممکن است سختتر به نظر برسد. به جای اینکه بگویید: «باید کل فصل را امروز تمام کنم.» هدف را کوچکتر کنید: «در این بازه، فقط این بخش را مطالعه میکنم.» بعد از پایان آن، برای مرحله بعد تصمیم بگیرید.
۷. درس سخت را در زمان مناسب مطالعه کنید
اگر یک درس به تمرکز زیادی نیاز دارد، بهتر است آن را زمانی بخوانید که انرژی ذهنی بیشتری دارید. برای مثال، میتوانید کارهای سادهتر مانند مرور یا مرتب کردن خلاصهها را برای زمانهایی بگذارید که انرژی کمتری دارید.
سوالات متداول
۱. هنگام خستگی ذهنی درس بخوانیم یا استراحت کنیم؟
اگر خستگی خفیف است، میتوانید بعد از یک استراحت کوتاه دوباره مطالعه را امتحان کنید. اگر تمرکز و درک مطلب بهشدت کاهش یافته، استراحت بیشتر میتواند انتخاب مناسبتری باشد.
۲. بهترین کار برای رفع خستگی ذهنی هنگام مطالعه چیست؟
فاصله گرفتن کوتاه از میز، نوشیدن آب، کمی حرکت و سپس شروع دوباره با یک هدف کوچک میتواند کمککننده باشد
۳. آیا استفاده از گوشی در زمان استراحت مناسب است؟
اگر گوشی باعث طولانی شدن استراحت یا حواسپرتی شما میشود، بهتر است در زمان استراحت نیز آن را کنار بگذارید.
۴. آیا تکنیک ۵۰/۱۰ برای زمان خستگی مناسب است؟
میتواند مفید باشد، اما لازم نیست حتماً از بازه ۵۰ دقیقهای استفاده کنید. اگر خسته هستید، میتوانید بازههای کوتاهتر را امتحان کنید.
۵. چرا هنگام خستگی یک مطلب را چند بار میخوانیم؟
کاهش تمرکز میتواند باعث شود اطلاعات را بهخوبی پردازش نکنیم. در این شرایط، ادامه روخوانی لزوماً باعث یادگیری بهتر نمیشود و یک استراحت کوتاه میتواند مفیدتر باشد.
- خستگی ذهنی
- مطالعه هنگام خستگی
- برنامه ریزی درسی
- استراحت هنگام مطالعه
- مطالعه
- درس
- روش مطالعه
- چگونه درس بخوانیم
- مطالعه برای کنکور
- کنکور
نظرات(۰)
هنوز نظری تایید نشده است. اولین نفر باشید.